مناقصه روى وب

چندى پیش در خبرها آمده بود که شرکت مخابرات ایران قصد دارد تا با استفاده از ظرفیت هاى موجود در زمینه فناورى اطلاعات و ارتباطات در کشور و نیاز به الکترونیکى کردن فعالیت هاى ادارى روتین این مجموعه، برگزارى مناقصات متعدد خود را به صورت الکترونیکى و در سایت اینترنتى انجام دهد. هر چند هنوز فرمت الکترونیکى برپایى مناقصات میلیونى شرکت مخابرات ایران و شرکت هاى تابعه آن در سراسر کشور صورت نپذیرفته است، ولى به دلیل اهمیت چنین رویکردى در فضاى دولت الکترونیکى e- government کشور، امروز به بررسى بایدها و نبایدها در رفتار رسانه اى وب مدار برگزارى چنین مناقصاتى مى پردازیم.

• وضعیت سنتى

همان طور که مى دانید، معمولاً برگزارى مناقصات دولتى در کشور، روش و اسلوب خاص خود را دارد. شرکت مخابرات ایران و مراکز تابعه گسترده آن در سطح کشور، به عنوان یکى از پرمناقصه ترین مراکز دولتى ایران شناخته مى شود. به همین دلیل، سالانه میلیاردها تومان پروژه مختلف در حوزه هاى مختلف فنى، توسعه، مشاوره، ادارى و… توسط ادارات کل مخابرات استان هاى مختلف کشور تدوین و به مناقصه ملى گذاشته مى شود.

پویا بختیارى کارشناس مخابرات و رئیس هیات مدیره شرکت پیمان گستران سپهر در مورد نیاز به ایجاد رویکرد برگزارى مناقصات مخابرات در وب مى گوید: سهولت، سرعت و کسب اثربخشى ادارى بیشتر، ماحصل تغییر و اصلاح در روند برگزارى مناقصات پرحجم مخابرات است. در مناقصات، بر مبناى موضوع مناقصه، در صورتى که برگزارى مناقصه به صورت محدود نباشد (یعنى کارفرما فقط از چند شرکت دعوت نکرده باشد)، کلیه شرکت هاى خصوصى ایرانى مى توانند نسبت به شرکت در مناقصه مربوط براساس قواعد خاص آن، شرکت کنند. تقریباً هر روز، صفحات روزنامه هاى دولتى و بعضاً غیردولتى کشور، مملو از آگهى هاى برگزارى مناقصات شرکت مخابرات در زمینه هایى مانند توسعه و نگهدارى شبکه و کابل، کابل کشى فیبر نورى _ خاکى و احداث حوضچه و سابداکت کشى و… است بنابراین با توجه به آن که معمولاً پروژه هاى بالاى ۱۰ میلیون تومان به عنوان مناقصه کشورى برگزار مى شوند و حجم کارى شرکت مخابرات در حوزه آى تى بسیار گسترده است، برگزارى الکترونیکى مناقصه ها به جاى برگزارى سنتى آنها بسیار مفید است.

• وضعیت الکترونیکى

سایت رسمى شرکت مخابرات ایران در نشانى www.TCI.ir قابل دسترس است. البته سایت ایران تله کام که در نشانى: www.irantelecom.ir است، پورتال جایگزین نشانى اصلى سایت است. یکى از بخش هاى سایت، بخش مناقصات شرکت مخابرات است. این بخش که معمولاً بسیار دیر به روزرسانى مى شود و حتى مناقصات اداره شهرستان هاى استان تهران هم در آن به طور کامل درج نمى شود، مشخصات کلى مناقصات شرکت مخابرات را در سایت اعلام مى کند. به هر حال در پایگاه رسمى یکى از بزرگ ترین شرکت هاى صنعتى دولتى ایران، اطلاعات جامع و ارزنده اى در مورد انواع مناقصات و حتى مزایدات دراختیار متقاضى واقعى قرار نمى گیرد و نهایتاً براى دریافت اطلاعات بیشتر، کاربران سایت به رویکرد سنتى یعنى مراجعه و پیگیرى حضورى روى مى آورند. اصلى که بازگشت پست مدرنیسم را به فضاى مخابراتى کشور با چالش روبه رو مى کند. و اما با این تفاسیر، باید ها و نبایدها در برگزارى مناقصات الکترونیکى شرکت مخابرات به چه صورت خواهد بود.

• بایدها و نبایدهاى الکترونیکى

مشخص است که رفتارهاى الکترونیکى، از تجربه هاى سنتى نشأت مى گیرد و تدوین رویکرد مبتنى بر فضاى سایبرنتیکى، بر مبناى مشاهدات و فیدبک هاى متداول غیرالکترونیکى تنظیم مى شود. درمورد رفتار سازمانى الکترونیکى امور خرید و قراردادهاى شرکت مخابرات نیز وضع به این گونه است. قطعاً براى برگزارى الکترونیکى مناقصات، راه اندازى یک پورتال اختصاصى روى وب یا حتى به صورت LAN الزامى است. در این پورتال، لازم است تا نسخه هاى PDF یا WORD کلیه اسناد مناقصات و شرایط شرکت در کد مناقصه مزبور در اختیار متقاضیان قرار بگیرد. اکنون براى تکمیل و ارسال اسناد مناقصه جهت همان پاکت الفى که در ابتداى مطلب توضیح داده شد، دو رویکرد مى تواند موجود باشد:

۱- تکمیل و ارسال از طریق EMAIL : در این روش، کلیه اسناد مناقصه توسط نرم افزارهاى خاصى یا به صورت الکترونیکى در سایت مربوطه پر شده و با اسکن و ورود مهر و امضاى معتبر شرکت حقوقى متقاضى شرکت در مناقصه که بر روى همه اسناد الصاق مى شود، اسناد تکمیل مى شود. در این روش، سیستم ذخیره سازى الکترونیکى اسناد مناقصات در سایت شرکت مخابرات، بر مبناى بستر الکترونیکى خاصى که براى آن تعبیه شده است، توسط اپراتور فنى معتمد، فایل اسناد را در کمیسیون مناقصات گشوده و پس از تائید موارد، فایل اختصاصى قیمت ها را بررسى و شرکت برتر را انتخاب مى کنند.

۲- تکمیل و تائید رمزى: در این روش، متقاضى بر اساس کد کاربرى و رمز عبورى که براى ورود به بخش کد مناقصه خاص قبلاً به وى داده شده است، وارد و اسناد را ملاحظه مى کند. در این روش، کارفرما مى تواند به شرکت واجد شرایطى که کد کاربرى و رمز عبور ورود به بخش الکترونیکى مناقصات داده است، یک کد شناسایى و رمز الکترونیکى تائید اسناد بدهد که براى هر شرکت مختلف است. با کد شناسایى و رمز الکترونیکى تائید اسناد، شرکت مزبور مى تواند پس از تکمیل الکترونیکى اسناد، به جاى اسکن مهر و امضاى مسئولان شرکت و الحاق آن به هر سند، این موارد را در زیر هر سند الکترونیکى درج و بدین وسیله صحت اطلاعات فرم مزبور را تائید کند. با این روش، سیستم مدیریت فنى اسناد مى تواند از این مسئله اطلاع یابد که فرم مربوطه توسط چه شرکتى تکمیل و ارسال شده است. چون رمز الکترونیکى تائید اسناد نیز در پاى هر سند قرار داده شده است، کمیسیون مربوطه نسبت به صحت اطلاعات موارد، مشکوک نخواهد شد. در دو رویکردى که معرفى شد، این موارد باید به دقت مورد مطالعه و بررسى قرار گیرد:

– در برگزارى الکترونیکى مناقصات، امنیت سیستم مدیریت اطلاعات و هاستینگ مرکز بسیار اهمیت دارد. security چندمنظوره موجود در سایت برگزارى الکترونیکى مناقصات، این امکان را فراهم مى کند تا همواره سیستم مزبور مورد hacking و error هاى فنى قرار نگیرد و همواره بر روى علاقه مندان به شرکت الکترونیکى در مناقصات باز باشد. این امر نیازمند درنظر گرفتن و تامین سیستم هاى نرم افزارى و سخت افزارى مطمئنى است

– از سویى دیگر، شرکت به آن دسته از شرکت هاى واجد شرایطى که کد شناسایى و رمز الکترونیکى تائید اسناد داده است، نسبت به وفور شرکت هاى متقاضى در زمان هاى خاص براى شرکت در مناقصات مختلف و داغ تر شدن وضعیت مناقصات، اطمینان مى یابد و این خود، تبلیغى براى مناقصات شرکت است.

– در برگزارى الکترونیکى مناقصات، نباید سیستم پاسخگویى الکترونیکى به متقاضیان و ارائه مشاوره ها و راهنمایى هاى لازم را فراموش کرد. پاسخگویى هاى الکترونیکى، یکى از مسئولیت هاى روابط عمومى هاى الکترونیکى مراکز دولتى است که در اینگونه مسائل نقش آنها پررنگ مى شود.

– نباید انحصار استفاده الکترونیکى از مناقصات فقط در اختیار متقاضیان اینترنت مدار باشد. راه اندازى سیستم LAN در ادارات مرکزى مخابرات در استان ها، روشى است که باعث منسجم شدن و فراگیرى بیشتر حضور متقاضیان براى شرکت در این موارد مى شود و شفاف سازى برگزارى را به همراه خواهد داشت.در یک کلام، برگزارى الکترونیکى مناقصات، نیازمند تصحیح بستر سنتى و ایجاد فضاى الکترونیکى درون سازمانى موثر در جهت برگزارى غیرسنتى مناقصات شرکت مخابرات ایران است.

• پیشنهادات پایانى

مشکلاتى که بر سر برگزارى فرمت هاى الکترونیکى از مناقصات و مزایدات دولتى وجود دارد، خیلى مورد تحلیل و بررسى همه جانبه قرار نگرفته است. اما چالش هایى که مى تواند در مسیر غیرسنتى شدن این قراردادها به وجود آید، شکل هاى مختلفى دارد. یکى از این مسائل، به ایجاد قانون برگزارى الکترونیکى مناقصات و مزایدات دولتى مى پردازد. شرکت مخابرات ایران به دلیل آن که اکثر فعالیت هاى آن به صورت مستقیم یا غیرمستقیم به مسائل ICT کشور منجر مى شود، براى برگزارى شیوه اولیه این جریان، مطلوب تر است. قطعاً تدوین قانون منسجم، رویکرد راهبردى دولت الکترونیکى احمدى نژاد در چارچوب برنامه چهارم توسعه اقتصادى و فرهنگى جمهورى اسلامى ایران است که باید در مسیر هدفمندى، هدایت شود.مساله دیگرى که باید به آن توجه کافى شود، امر مدیریت سیستم امنیتى و اجرایى برگزارى مناقصات با همکارى نهادهاى قضایى و امنیتى دولتى است تا صحت برگزارى مناقصات و مزایدات، بدون هیچ اشکال و اعتراضى شکل بگیرد. در این جا نقش لایحه جرایم رایانه اى و برخوردهاى قضایى با متخلفان فضاى آى تى کشور، نمود پیدا مى کند. اکنون که دو هفته از تصویب لایحه جرایم رایانه اى در هیات دولت مى گذرد و طرح تکفا و برخى قوانین مبتنى بر فناورى اطلاعات در شوراى عالى اطلاع رسانى به تصویب رسیده است، انتظار مى رود وزن اعتبار قضایى و اجرایى این طرح، افزایش یافته و بسترهاى فراگیر شدن طرح هاى اولیه آن، اجرا شود. آخرین مسئله اى که در رابطه با برگزارى الکترونیکى مناقصات دولتى به آن مى توان اشاره داشت، طرح گسترش دولت الکترونیکى و حرکت به سمت عینى شدن آن در جامعه است. به هر حال این طرح، سطح بازگشت به سایت هاى دولتى را براى شرکت هاى خصوصى کشور بسیار افزایش خواهد داد و این امر مى تواند یک نکته مثبت و ممتاز براى افزایش مخاطبان ۱۰۰۰ سایت دولتى بعضاً قدیمى کشور در وب باشد. اگرچه لایحه توسعه پول الکترونیکى و اعتبار الکترونیکى فعلاً در مراحل اولیه تدوین و تصویب خود قرار دارد، اما انتظار مى رود در پایان برنامه چهارم و در راستاى نهضت نرم افزارى حتى شاهد صدور اعتبار الکترونیکى مربوط به چک هاى ضمانت شرکت در مناقصات دولتى، از سوى بانک ها باشیم.

منبع: على محمد آقازمانى- روزنامه شرق

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

اجرا شده توسط: همیار وردپرس